Bloog Wirtualna Polska
Jest 1 259 556 bloogów | losowy blog | inne blogi | zaloguj się | załóż bloga
Kanał ATOM Kanał RSS

Zdjęcia w galeriach.


DLA UCZCZENIA POWSTANIA LISTOPADOWEGO

sobota, 10 maja 2014 12:22

 

Wobec zbliżającego się 50-lecia powstania listopadowego we Lwowie zawiązano Komitet w składzie: Alfred Młocki, hr.Leszek Dunin-Borkowski, Franciszek Smolka, Otton Hausner, Tadeusz Romanowicz i Julian Horoszkiewicz. Uroczystości 29 listopada 1880 r. rozpoczęły się nabożeństwem w kościele OO.Dominikanów celebrowanym przez opata z Żółkwi, oficera artylerii w wojnie 1831 roku, ks.Nowakowskiego. Obok około 100 uczestników powstania obecni byli członkowie Rady Miejskiej ubrani w kontusze i żupany z karabelami. Tłum ludzi stał na przykościelnym placu i w sąsiednich uliczkach. W sali Kasyna Miejskiego chór zaśpiewał kantatę Niewiadomskiego do słów Kornela Ujejskiego. W imieniu władz miejskich wystąpił Otton Hausner. Zwrócił uwagę, że gdyby nie to powstanie polski strumyczek rozpłynąłby się w rosyjskiej rzece. Rosjanie 1 września szumnie obchodzili rocznicę zdławienia powstania. Na tym tle Hausner ostro skrytykował poglądy stańczyków.

 

Dziś weszło w modę, stało się niemal zwyczajem nazywać powstanie roku 1831 nierozsądnym, nie w czasie podjętym, zgubnym w następstwach! Pewne grono polityczne, z każdym rokiem silniej na opinię publiczną oddziaływujące, wydało hasło nie już krytyki, nagany sposobu wykonania, ale potępienia całego pomysłu. Szkoła ta historiozoficzna rozpoczęła swe działanie zohydzeniem powstania roku 1863, dziś już rok 1831 zalicza się do dat niefortunnych.

 

Na tle tych wystąpień i zachowań Ottona Hausnera można widzieć spostrzeżenia Kazimierza Chłędowskiego z połowy XIX wieku.

 

Nie wiedziałem właściwie jakiej on był narodowości [o p. Paulim] ; mówił wprawdzie po polsku, ale niepoprawnie, prawdopodobnie był owej narodowości „galicyjskiej”, do której wówczas mnóstwo inteligencji u nas należało (...) Nie byli oni nieprzyjaciółmi Polaków, zżyli się z krajem, ale też nie czuli po polsku, bo nie byli wychowani w naszych narodowych tradycjach, jako dzieci czeskich lub niemieckich urzędników przybyłych przed laty kilkudziesięciu do kraju. Z czasem, zwykle w trzeciej generacji, wyjątkowo nawet w drugiej, wyrabiały się z tych przybłędów najpatriotyczniejsze rodziny, jak we Lwowie Smolkowie, Widmany, i wydawały nawet takich pisarzy, jak dawniej Wincenty Pol, a później Jan Lam, słynny humorysta lwowski.





Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

SECESJA HAUSNERA

sobota, 10 maja 2014 12:19

 

W lutym 1878 grupa wielkiej własności okręgu samborskiego ofiarowała Ottonowi Hausnerowi mandat do Rady Państwa. Konserwatywna większość Koła Polskiego w Wiedniu udzielała rządowi poparcia w sprawie okupacji Bośni. Prezes Koła K.Grocholski nie dopuszczał członków mniejszości do samodzielnych wystąpień podczas debat plenarnych, w tym także w sprawach polskich. Przeciw takiemu autokratyzmowi wystąpił O.Hausner bliski wtedy w swoich poglądach niemieckim mieszczańskim liberałom. Na wiosnę 1878 roku odrzucony został jego wniosek o zmianę regulaminu Koła, nad którym pracował obok A. Gołuchowskiego, K.Ujejskiego i L.Skrzyńskiego. Sześciokrotnie domagał się prawa przemawiania w Izbie. 6 czerwca 1878 r. wraz z dwoma kolegami wystąpił z Koła, a wotum zaufania udzieliły mu sejmiki relacyjne. 5 listopada 1878 r. - biorąc udział w debacie nad sprawą okupacji Bośni i Hercegowiny - nazwał zabór dwu prowincji słowiańskich grabieżą i potępił politykę rządu.

 

Jego książęca Wysokość Książę Liechtenstein przedstawił nam w związku z nowo pozyskanymi prowincjami - Bośnią i Hercegowiną - szereg kwestii; on zapytywał nas, czy ta zdobycz przypadła nam ze względu na położenie geograficzne, na nasze obyczaje i na poniesione przez nas koszta; nie mówił natomiast tylko o prawnym aspekcie zagadnienia. Jeśli by miał mówić o prawnym aspekcie, odpowiedziałbym mu na to, że zdobycz bez tytułu prawnego, bez działań wojennych i bez prowokacji zrealizowana, stanowi ciężkie bezprawie, stanowi rabunek kraju (...), który ja zarówno jako człowiek, jak i austriacki obywatel muszę napiętnować, ale także jako Polak potępić (...) ponieważ w taki sam sposób, bez prawnego tytułu, bez przypadku wojny i bez prowokacji podzielono i zniszczono moją ojczyznę (...) Moim zdaniem Polak nie może przyłożyć ręki do podobnego wydarzenia.

 

Powiedział to człowiek, którego rodzina dwa pokolenia wcześniej przybyła z terenów Rzeszy. Wystąpienie to przysporzyło mu popularności w Wiedniu i Lwowie. Kornel Ujejski powiedział: „Niech będą błogosławione usta, które wypowiedziały te słowa”. O.Hausner został honorowym obywatelem Lwowa i kilku innych miast. Kiedy 17 listopada przybył do Lwowa powitały go manifestacje mieszczan, a policja starła się z młodzieżą akademicką. Oczywiście ten entuzjazm nie był powszechny. Przeciwko wystąpieniu O.Hausnera w parlamencie wiedeńskim protestował dr Julian Czerkawski negatywnie oceniając pomysł  nadania Hausnerowi honorowego obywatelstwa Lwowa. Z kolei „Czas” pisał o nim „parlamentarny dezerter, agent turecki, galicyjski Targowiczanin”. „Podolak” Dawid Abrahamowicz w liście otwartym stwierdził, że O.Hausner zaszkodził interesom Polski.

 

Słabsze wrażenie wywarły przemówienia z 27 stycznia 1879 r. w sprawie ratyfikacji traktatu berlińskiego i z maja tego roku w dyskusji budżetowej. Mimo pomocy ze strony T.Romanowicza oraz „Dziennika Polskiego”, przed wyborami 1879 roku okazało się, że secesjoniści nie mogą liczyć na poważniejsze poparcie wśród szlachty. W tej sytuacji w czerwcu Hausner oświadczył, że po wyborach wstąpi ponownie do Koła Polskiego. Wybrany posłem z Sambora, Drohobycza i Stryja stał się jednym z filarów Koła. Wielokrotnie występując w parlamencie (np. 30 czerwca 1880 r. atakując konserwatywną politykę wobec szkolnictwa, 12 lutego 1886 r. krytykując antypolską politykę Bismarcka) pozostawał w zgodzie z dyrektywami Koła.



Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

Licznik odwiedzin:  63 708  

Ulubione strony

genealogia

Statystyki

Odwiedziny: 63708
Wpisy
  • liczba: 195
  • komentarze: 38
Galerie
  • liczba zdjęć: 187
  • komentarze: 10